Epilepsi ialah gangguan neurologi yang dicirikan oleh isyarat elektrik yang salah di dalam otak. Kerosakan ini membawa kepada gangguan sementara dalam komunikasi sel saraf, mengakibatkan aktiviti otak yang tidak normal dan permulaan sawan. Walaupun gejala ini boleh bersifat sementara, ia cenderung untuk muncul semula. Di Thailand, kira-kira 1% daripada penduduk, iaitu sekitar 700,000 individu, bergelut dengan epilepsi.
Simptom Epilepsi: Apa yang Perlu Diperhatikan
Simptom utama epilepsi ialah sawan, walaupun manifestasinya berbeza-beza antara pesakit dan bergantung pada jenis sawan. Secara amnya, sawan dikelaskan kepada:
- Sawan Umum: Memberi kesan kepada seluruh otak, sawan umum tidak selalunya berkait rapat dengan keabnormalan otak yang boleh dilihat. Faktor genetik sering dikaitkan. Sawan ini mungkin menunjukkan simptom seperti:
- Kekakuan atau ketegangan otot
- Menyentak otot
- Merenung kosong
- Runtuh secara tiba-tiba
- Nafas pendek tertahan menyebabkan warna biru
- Menggigit lidah atau kehilangan kawalan pundi kencing
- Keletihan atau sakit kepala selepas sawan
- Sawan Separa/Fokus: Berasal dari kawasan otak tertentu, simptomnya mencerminkan fungsi kawasan yang terjejas. Ini termasuk:
- Menyentak anggota badan atau muka
- Sensasi kesemutan atau kebas
- Halusinasi visual atau auditori
- Simptom sistem saraf autonomi seperti sakit perut atau pening
Kadangkala, sawan separa boleh berkembang menjadi sawan umum.
Walau bagaimanapun, keadaan tertentu menyerupai gejala epilepsi, termasuk pengsan, tanda-tanda lumpuh, dan gula darah rendah.
Apa yang Menyebabkan Epilepsi?
Pelbagai faktor dan keadaan yang memberi kesan kepada otak boleh mencetuskan epilepsi, dan puncanya boleh berbeza mengikut umur:
- Bayi baru lahir: Kecederaan berkaitan kelahiran.
- Kanak-kanak: Demam tinggi, ensefalitis, atau meningitis.
- Remaja dan Dewasa Pertengahan Umur: Faktor genetik, trauma, parasit otak atau keabnormalan saluran darah.
- Warga emas: Strok atau tumor otak. Bagi sesetengah orang, punca utama masih sukar diketahui walaupun ujian menyeluruh telah dijalankan.
Mendiagnosis Epilepsi
Sejarah perubatan dan pemeriksaan fizikal yang komprehensif merupakan inti pati diagnosis epilepsi. Ujian tambahan seperti ujian darah, EEG atau imbasan CT mungkin ditetapkan. Terutamanya, 20-40% pesakit epilepsi mungkin menunjukkan EEG yang normal, dan ramai yang mungkin tidak menunjukkan keabnormalan imbasan CT.
Pilihan Rawatan untuk Epilepsi
Pengurusan epilepsi yang berkesan termasuk:
- Menangani punca asas seperti parasit atau saluran darah yang tidak normal.
- Ubat untuk mengawal sawan.
- Ubat sepanjang hayat untuk pesakit tertentu.
Garis Panduan untuk Individu yang Menghidap Epilepsi
- Pastikan pengambilan ubat yang konsisten selama 3-5 tahun.
- Elakkan pencetus sawan yang berpotensi: kurang tidur, alkohol, aktiviti fizikal yang berlebihan atau pengambilan ubat yang berlebihan.
- Berhati-hati dalam aktiviti berisiko tinggi seperti memandu atau berenang.
- Utamakan kesejahteraan keseluruhan, baik fizikal mahupun mental.
- Pemeriksaan perubatan secara berkala untuk memantau perkembangan gejala dan kesan sampingan ubat.
Kunci Bawa Pulang
Epilepsi tidak menyebabkan kerosakan otak yang kekal tetapi mungkin menjejaskan ingatan buat sementara waktu. Dengan pengambilan ubat yang tekun dan pematuhan nasihat perubatan, epilepsi boleh diuruskan dengan berkesan atau dihentikan.
