Alahan berlaku apabila sistem imun badan bertindak balas terhadap sesuatu bahan (dipanggil alergen), menyebabkan pelbagai gejala daripada kegatalan ringan hingga kejutan anafilaksis yang mengancam nyawa. Alergen boleh memasuki badan melalui penyedutan, pengambilan atau sentuhan kulit.
Alahan
Walaupun faktor persekitaran memainkan peranan, genetik merupakan faktor utama dalam perkembangan alahan. Ini bermakna kemungkinan mengalami alahan biasanya diwarisi. Gejala sering bermula pada zaman kanak-kanak dan boleh berterusan sehingga dewasa. Gejala alahan mungkin muncul atau hilang bergantung kepada pendedahan kepada pencetus.
Simptom
Alahan merupakan pengalaman biasa bagi kebanyakan orang di seluruh dunia, yang sering dicetuskan oleh faktor-faktor seperti alahan makanan dan sengatan serangga, antara lain.
Simptom-simptom alahan yang biasa termasuk:
- Gatal-gatal ( urtikaria ).
- Mata gatal, berair, dan kerap menggosok mata.
- Asma, rasa sesak di dada, kesukaran bernafas, dan batuk.
- Simptom selsema yang berterusan, batuk, dan jangkitan sinus yang kerap.
- Ruam kulit dan kulit kering (terutamanya di sekitar siku, sendi, lutut dan badan kanak-kanak).
- Bersin, hidung tersumbat, hidung berair, dan titisan hidung (lendir berlebihan yang mengalir dari belakang hidung ke tekak).
Mendiagnosis Alahan
Ujian Kulit Alahan
Pendekatan ini digunakan secara meluas kerana ia sangat tepat dan boleh dipercayai dalam mengesan gejala. Keputusan boleh diperolehi dalam masa seawal 20 minit. Selain itu, hasil ujian kulit alahan digunakan untuk menentukan vaksin alahan yang sesuai untuk pesakit. Dalam kaedah ini, titisan kecil ekstrak alergen diletakkan pada kulit, yang kemudiannya dicucuk untuk membolehkan alergen diserap ke dalam kulit.
Ujian Darah
Kaedah ini kurang biasa digunakan berbanding ujian kulit. Ia dikhaskan untuk situasi di mana ujian kulit tidak boleh dilakukan, seperti pada pesakit yang mempunyai sejarah reaksi alahan yang teruk (kejutan anafilaksis), atau pada pesakit yang mengalami ruam yang teruk di mana kulit yang tidak terjejas tidak mencukupi untuk ujian kulit dijalankan. Dalam sesetengah keadaan, penemuan ujian darah mungkin juga perlu disahkan melalui ujian kulit alahan.
Rawatan
Ubat
Hari ini, ubat alahan sangat berkesan dan boleh diambil secara oral atau sebagai semburan hidung.
- Ubat Oral: Antihistamin sangat berkesan dan bertindak panjang sehingga 12-24 jam. Ubat-ubatan dalam kumpulan ini tidak menyebabkan rasa mengantuk.
- Semburan hidung: Ubat-ubatan ini berkesan apabila digunakan secara berterusan. Ia mengurangkan bengkak dan keradangan membran hidung, serta komplikasi sinusitis.
Vaksinasi Alahan (Suntikan Alahan):
Ia juga dirujuk sebagai imunoterapi – kini boleh diberikan melalui suntikan atau ubat sublingual (oral). Tujuan imunoterapi adalah untuk membina toleransi terhadap alergen yang menyebabkan alahan kita. Proses ini melibatkan satu siri suntikan atau ubat sublingual selama tiga tahun.
